Đề bài: Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) làm rõ đặc điểm về cảm xúc của nhân vật trữ tình trong đoạn văn bản sau:
Tôi ngồi tôi ngóng ngày xưa
Xa xa dáng mẹ chợ trưa đường làng
Bánh đa bánh đúc rộn ràng
Tiếng cười con trẻ ngô rang bếp lò
Tôi ngồi tôi nhớ quạt mo
Bàn tay mẹ dỗ giấc mơ đêm hè
Có con đom đóm lập lòe
Thắp miền thơ ấu đến giờ còn vui…
Tôi ngồi tôi khóc mồ côi
Mới tươi nắng sớm đã bời bời mưa
Cái cò run rẩy bờ khuya
Rồi ra ai đón ai đưa những ngày…
Tôi ngồi tôi nhấp đêm dài
Nghe thương nhớ rịn cay cay mắt mình…
( Đặng Toán, Ca dao nhớ mẹ )
Đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) làm rõ đặc điểm về cảm xúc của nhân vật trữ tình trong bài: Ca dao nhớ mẹ (mẫu 1)
Đoạn thơ Ca dao nhớ mẹ của Đặng Toán đã khắc họa rõ nét đặc điểm cảm xúc sâu lắng, da diết và đau đáu của nhân vật trữ tình khi nhớ về mẹ. Trước hết, cảm xúc ấy mang màu sắc bâng khuâng, hoài niệm, được gợi lên từ những hình ảnh, âm thanh rất đỗi quen thuộc của làng quê và tuổi thơ: dáng mẹ đi chợ trưa, bánh đa, bánh đúc, tiếng cười con trẻ, quạt mo, bàn tay mẹ ru con trong đêm hè, ánh đom đóm lập lòe. Những chi tiết bình dị ấy không chỉ tái hiện một miền ký ức êm đềm, hạnh phúc mà còn cho thấy tình cảm gắn bó sâu nặng của nhân vật trữ tình với mẹ. Tuy nhiên, dòng cảm xúc nhanh chóng chuyển sang đau thương, xót xa khi ý thức về sự mất mát hiện hữu. Câu thơ “Tôi ngồi tôi khóc mồ côi” vang lên như một tiếng nấc nghẹn ngào, khẳng định nỗi cô đơn không gì bù đắp. Hình ảnh “cái cò run rẩy bờ khuya” và câu hỏi “ai đón ai đưa” càng làm nổi bật cảm giác trống trải, lạc lõng. Toàn bộ đoạn thơ là sự hòa quyện giữa nhớ thương và mất mát, thể hiện một tâm hồn giàu tình cảm, hiếu thảo và gắn bó sâu sắc với mẹ.
Đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) làm rõ đặc điểm về cảm xúc của nhân vật trữ tình trong bài: Ca dao nhớ mẹ (mẫu 2)
Trong đoạn thơ Ca dao nhớ mẹ, cảm xúc của nhân vật trữ tình được thể hiện như một dòng chảy liên tục từ hoài niệm êm đềm đến đau thương thấm thía. Mở đầu đoạn thơ là nỗi nhớ dịu dàng, bâng khuâng khi nhân vật “ngồi” để ngóng và nhớ về ngày xưa. Những hình ảnh thân quen của làng quê và tuổi thơ như dáng mẹ đi chợ trưa, bánh đa bánh đúc, tiếng cười con trẻ, quạt mo, bàn tay mẹ ru ngủ… lần lượt hiện về, tạo nên một miền ký ức ấm áp, yên bình. Đó là quãng đời hạnh phúc được che chở trong vòng tay mẹ, nơi mỗi kỷ niệm đều thấm đẫm yêu thương. Nhưng càng nhớ, nỗi đau mất mát càng hiện rõ khi nhân vật trữ tình nhận ra mình đã “mồ côi”. Cảm xúc đau xót, cô đơn được khắc sâu qua những hình ảnh giàu sức gợi như “cái cò run rẩy bờ khuya” hay câu hỏi day dứt “ai đón ai đưa những ngày”. Nỗi nhớ không chỉ nằm trong ký ức mà còn thấm vào hiện tại, khiến nhân vật “nhấp đêm dài” và “nghe thương nhớ rịn cay cay mắt mình”. Qua đó, đoạn thơ bộc lộ một tâm hồn giàu yêu thương, hiếu thảo và luôn đau đáu hướng về mẹ.
