Đề bài: Hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) nêu cảm nhận về vẻ đẹp tâm hồn nhân vật lão Khúng
PHIÊN CHỢ GIÁT
(Nguyễn Minh Châu)
(Lược phần đầu: Lão Khúng là người dân đầu tiên lên khai phá vùng đất mới, và con bò Khoang Đen gắn bó với gia đình lão từ những ngày đầu vất vả, khó khăn ấy. Tuy nhiên, nay con bò đã già, dù cả gia đình đều quyến luyến nó, nhưng lão đành phải bán đi. Trên đường đưa con bò xuống thị trấn Cầu Giát để bán, nhân tiện thăm đứa con gái đang trọ học ở đấy, lão đi đến một quyết định…)
Thế rồi đột nhiên lão Khúng đi đến một cái quyết định đầy điên rồ: lão quyết định giải thoát cho con vật! Tự nhiên lão thấy lão đang làm một công việc vô cùng nhân đạo. Cả một đời con vật nai lưng ra kéo cày để nuôi sống gia đình lão, và bây giờ lão đền ơn trả nghĩa cho con vật bằng việc đem bán nó cho người ta giết thịt? Lão thấy lão không còn là giống người nữa…
[…]
Lão nhảy xuống, đi đến bên cạnh con vật, đặt cả hai bàn tay lên cái cổ sần sùi đang đầy hơi sương lẫn mồ hôi, lão vỗ vỗ con vật một hồi rồi cầm cái ách đặt xuống bên cạnh hai chân trước của nó. Con vật ngẩng cao cổ, thè lưỡi liếm lên vai, lên cổ lão, mỗi lần cái lưỡi mềm và ram ráp đụng vào da thịt, lão lại sởn gai ốc, tưởng như con vật đã cảm thấy được lão đang nghĩ gì; đang toan tính những gì; lão đang cởi ách suốt đời cho nó! Lão Khúng tự nhiên trở nên vội vã, lão kéo chiếc xe sang bên vệ đường, đem giấu sau những đám bờ bụi lúp xúp lẫn những tảng đá rồi trở về bên con vật đang đứng đó, nguyên tại chỗ. – Nào, bây giờ thì tao giải thoát cho mày, lão lầm rầm nói với con vật thân yêu bằng cái giọng hơi cau có, mày hầu tao thế là đủ rồi đấy con ạ, bây giờ thì mày hãy đi đi, hãy vào rừng mà sống, cỏ đấy, cỏ trong rừng thiếu gì, mày ăn suốt đời không hết, khát thì có nước suối. Ở đây đi sâu vào bên trong sẽ có một bầy bò hoang. Chúng nó sướng như những bà hoàng, ông hoàng giữa núi non, cây cỏ, chẳng bao giờ phải kéo cày, kéo xe… Hãy đi đi, nào!
Lão cuộn vào năm ngón tay trái cái dây chão đã được tháo ra khỏi mũi con Khoang Đen, dùng đầu dây đánh một cái thật đau vào bên hông, bắt nó phải chạy té vào rừng. Con đường đi đến thế giới tự do của con Khoang Đen thật chẳng khác nào con đường đi đày. Sau lưng nó, lão Khúng lúc nào cũng hầm hầm hè hè giơ cao thanh roi sẵn sàng quất vào mông đến đau điếng nếu nó dừng lại, hoặc ngoái nhìn trở lại.
Cuộc xua đuổi cứ thế diễn ra lặng lẽ giữa đêm trường. Càng xua được con vật dẫn mình vào giữa rừng sâu và càng xa con đường “bò lăn” ở ngoài kia, lão Khúng càng thấy yên tâm, lại thấy có một cái gì khoái lạc, tự thỏa mãn, chẳng lẽ lão cảm thấy được lão đang xua đuổi cái số phận quá đỗi nhọc nhằn của lão ra khỏi ra khỏi đời lão, cái số phận nửa người nửa con vật?
[…]
Sau khi xua được con vật sang bên kia sườn núi đá (…) thì lão Khúng đột ngột quay lưng lại phía nó. Không nói thêm một lời nào, lão bỏ đi, mất hút vào đêm tối. Lão trở về bên chiếc xe bò khi màn đêm đã nhợt trắng. Lão biết rằng từ đây trở đi chỉ còn một phần ba đường đất và đường sá cũng đỡ khốn khổ hơn.
(Lược một đoạn: Lão Khúng thay con bò, tự mình kéo chiếc xe về thị trấn Cầu Giát).
Lão Khúng đi thẳng đến trước một gian phòng cuối dãy mà lão vẫn quen thuộc, ở đấy con gái lão ở chung với mấy cô bạn học lớp dưới. Gian phòng của con lão khóa kín cửa. Lão đang toan gỡ đống củi xuống trước cửa phòng con gái lão thì tự nhiên lão ngớ người ra: lão vừa nhìn thấy một con bò đang nằm nhai cỏ bên vạt sân bóng chuyền của đám con gái ở bên hồi nhà. Ngay lập tức lão giật nảy mình sực nhận ra đích thị là nó, con Khoang Đen của nhà lão, cái con Khoang Đen mà trong đêm khuya khoắt lão đã đích thân dắt vào tận trong rừng thật sâu, rồi lại còn dùng roi vọt đánh đập vô cùng tàn nhẫn để xua nó đi về với cuộc sống tự do.
Con vật ngước cặp mắt đầy nhẫn nhục và sầu não lên nhìn lão Khúng. Đó là cái nhìn của một sinh vật tự nguyện chấp nhận số phận. Đứng lặng thinh bên chiếc xe chất đầy củi mà lão đã thay nó toát mồ hôi một mình kéo về được đến đây, lão Khúng cũng chả biết nói gì với con vật, lại càng không thể tránh móc, lão chỉ đưa mắt nhìn người bạn đời làm ăn thân thiết bằng cái nhìn cũng đầy sầu não và phiền muộn.
(Trích Phiên chợ Giát, Nguyễn Minh Châu, in trong Nguyễn Minh Châu – Tác phẩm chọn lọc, NXB Giáo dục Việt Nam, TP.HCM, 2009, Tr.231-237)
Dàn ý Đoạn văn 200 chữ cảm nhận về vẻ đẹp tâm hồn nhân vật lão Khúng
+ Lão Khúng là người nông dân có trái tim nhân hậu và suy nghĩ sâu sắc: biết yêu thương, trân trọng công lao của con khoang đen như yêu thương, trân trọng một con người; thấy con vật ấy đã một đời làm lụng vất vả, lão kiên quyết trả nó về với thế giới tự do để nó không bị người ta giết thịt và được sống cuộc sống sung sướng như những con bò hoang trong rừng. Tình cảm, suy nghĩ và hành động của lão Khúng với con khoang đen khiến chúng ta xúc động và trân trọng.
+ Hình ảnh lão Khúng được hiện lên thông qua tình huống truyện độc đáo, với điểm nhìn từ chính nhân vật giúp người đọc có được cảm giác kết nối trực tiếp, gần gũi với nhân vật.
Đoạn văn 200 chữ cảm nhận về vẻ đẹp tâm hồn nhân vật lão Khúng (Mẫu 1)
Nhân vật lão Khúng trong truyện ngắn Phiên chợ Giát hiện lên như hình ảnh tiêu biểu của người nông dân Việt Nam với tấm lòng nhân hậu và trái tim giàu cảm xúc. Dù cả đời lam lũ, nghèo khó, lão luôn sống chan hòa với thiên nhiên và trân trọng mọi sinh vật xung quanh, đặc biệt là con bò Khoang Đen – người bạn đồng hành gắn bó lâu năm. Lão không xem con bò chỉ là sức kéo, mà coi nó như một sinh mệnh có tình nghĩa, có công ơn. Khi phải đối diện với nguy cơ bán nó cho kẻ giết thịt, lão kiên quyết “trả tự do” cho con bò, thể hiện lòng trung thực, tôn trọng tình nghĩa và nhân phẩm. Quyết định ấy tuy đơn giản nhưng lại toát lên vẻ đẹp của nhân cách: yêu thương, trân trọng công lao và giữ vẹn đạo lý “đền ơn trả nghĩa”. Những hành động cụ thể của lão như tháo dây, dùng roi xua con bò vào rừng, rồi khoảnh khắc bàng hoàng khi thấy nó quay về đều phản ánh tâm hồn sâu sắc, đầy xúc cảm, khiến người đọc vừa thương, vừa ngưỡng mộ. Qua điểm nhìn nội tâm tinh tế của nhân vật, Nguyễn Minh Châu đã xây dựng lão Khúng như biểu tượng của con người sống chan hòa, giàu tình cảm và nhân văn, nhắc nhở chúng ta về giá trị của lòng nhân hậu giữa cuộc sống thường nhật.
Đoạn văn 200 chữ cảm nhận về vẻ đẹp tâm hồn nhân vật lão Khúng (Mẫu 2)
Lão Khúng trong truyện ngắn Phiên chợ Giát hiện lên như một con người sống giàu tình cảm và đầy nhân hậu. Suốt cả đời lam lũ, lão vẫn giữ được tấm lòng trắc ẩn, biết quý trọng sự sống và công lao của mọi sinh vật, đặc biệt là con bò Khoang Đen. Với lão, con bò không chỉ là công cụ lao động mà còn là bạn đồng hành, là sinh mệnh cần được tôn trọng. Khi đứng trước quyết định bán bò cho kẻ giết thịt, lão Khúng đã chọn cách thả nó về rừng, thể hiện tấm lòng trung thực, biết giữ chữ “nghĩa” và trân trọng tình nghĩa gắn bó. Hành động này tuy giản dị nhưng chứa đựng ý nghĩa sâu sắc: tình người luôn vượt lên trên vật chất, sự sống và tình cảm được đặt lên hàng đầu. Khoảnh khắc con bò quay về khiến lão vừa ngỡ ngàng, vừa hạnh phúc, cho thấy mối quan hệ thân thiết, tin cậy giữa con người và con vật. Qua nội tâm lão Khúng, Nguyễn Minh Châu đã khắc họa thành công hình ảnh người nông dân Việt Nam lam lũ nhưng sống có tình, có nghĩa, giàu lòng yêu thương và sự cảm thông. Nhân vật lão Khúng không chỉ làm ấm lòng người đọc mà còn nhắc nhở chúng ta về giá trị của nhân văn và tình người trong đời sống thường nhật.
