Đề bài: Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) phân tích những đặc sắc nghệ thuật của bài thơ :
(Cho Ngọc Trâm)
Cơn sốt thiêu con trên giàn lửa
Cha cũng có thể thành tro nữa
Thuốc đắng không chờ được rồi
Giữ tay con
Cha đổ
Ngậm ngùi thả lòng chén vơi…
Con ơi! Tí tách sương rơi
Nhọc nhằn vắt qua đêm lạnh
Và những cánh hoa mỏng mảnh
Đưa hương phải nhờ rễ cay.
Mồ hôi keo thành chai tay
Mùa xuân tràn vào chén đắng
Tuổi cha nước mắt lặng lặng
Sự thật khóc oà vu vơ.
Con đang ăn gì trong mơ
Cha để chén lên cửa sổ
Khi lớn bằng cha bây giờ
Đáy chén chắc còn bão tố.
(Thuốc đắng, Mai Văn Phấn, in trong Giọt nắng,
Hội liên hiệp văn học nghệ thuật Hải Phòng xuất bản, 1992)
Đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) phân tích những đặc sắc nghệ thuật của bài thơ “Thuốc đắng”(mẫu 1)
Bài thơ Thuốc đắng của Mai Văn Phấn gây ấn tượng sâu sắc trước hết bởi hệ thống hình ảnh giàu tính biểu tượng, vừa cụ thể vừa gợi cảm. Hình ảnh “thuốc đắng”, “chén vơi”, “giàn lửa”, “rễ cay” không chỉ tái hiện hoàn cảnh thực của bệnh tật mà còn mang ý nghĩa ẩn dụ cho những đau đớn, hi sinh thầm lặng của người cha. Ngôn ngữ thơ mộc mạc nhưng hàm súc, giàu sức gợi, nhiều câu ngắn, dồn nén cảm xúc, tạo nhịp điệu trầm lắng, nghẹn ngào. Tác giả sử dụng hiệu quả phép ẩn dụ và hoán dụ, biến vị đắng của thuốc thành vị đắng của đời người, của tình phụ tử. Giọng điệu thơ chậm rãi, tha thiết, xen lẫn xót xa, thể hiện rõ chiều sâu cảm xúc mà không cần những lời bộc bạch trực tiếp. Bên cạnh đó, kết cấu bài thơ linh hoạt, các hình ảnh nối tiếp nhau theo dòng cảm xúc, từ hiện thực khắc nghiệt đến suy tư triết lí về cuộc đời. Chính những đặc sắc nghệ thuật ấy đã góp phần làm nổi bật vẻ đẹp nhân văn và sức ám ảnh bền lâu của bài thơ trong lòng người đọc.
Đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) phân tích những đặc sắc nghệ thuật của bài thơ “Thuốc đắng”(mẫu 2)
Một trong những đặc sắc nghệ thuật nổi bật của bài thơ Thuốc đắng là sự kết hợp hài hòa giữa yếu tố hiện thực và chiều sâu biểu tượng. Những chi tiết đời thường như chén thuốc, mồ hôi, bàn tay chai sạn được đặt trong không gian giàu tính liên tưởng, khiến hình ảnh thơ vượt lên khỏi ý nghĩa tả thực để mang sức gợi cảm xúc mạnh mẽ. Thể thơ tự do với các dòng ngắn, nhịp thơ biến đổi linh hoạt giúp tác giả diễn tả chân thực trạng thái tâm lí nặng nề, dồn nén của người cha trước nỗi đau của con. Ngôn ngữ thơ giản dị, ít trau chuốt nhưng lại giàu sức ám ảnh nhờ cách sử dụng những từ ngữ gợi cảm giác cay, đắng, nóng, lạnh, tạo nên trường cảm xúc xuyên suốt tác phẩm. Bên cạnh đó, giọng điệu trầm lắng, giàu chất suy tư đã làm cho bài thơ mang âm hưởng vừa xót xa vừa nhân ái. Đặc biệt, việc đặt hình ảnh chén thuốc ở cuối bài như một điểm lắng nghệ thuật đã mở ra tầng nghĩa triết lí về sự trưởng thành và những “bão tố” của đời người. Những yếu tố nghệ thuật ấy góp phần tạo nên giá trị bền vững cho bài thơ.
